Dini video arxivi – görüntülərlə qorunan tarix

Məqalə

Video müəyyən bir anı olduğu kimi gələcəyə daşıyan ən güclü media vasitələrindən biridir.Bir dini mərasimin görüntüləri, bir alimin çıxışı, bir məsciddə keçirilmiş proqram, tarixi bir müsahibə və ya illər əvvəl çəkilmiş sənədli film zaman keçdikcə adi video olmaqdan çıxaraq mühüm tarixi sənədə çevrilə bilər.Son onilliklər ərzində Azərbaycanda və Azərbaycan dilində çoxsaylı dini video materiallar hazırlanıb.Məhərrəm və Aşura mərasimləri, Ramazan proqramları, Quran tədbirləri, dini konfranslar, elmi toplantılar, alimlərin çıxışları, moizələr, televiziya verilişləri, müsahibələr, sənədli filmlər və müxtəlif mədəni proqramlar videoya çəkilib.Lakin bu materialların böyük bir hissəsi bu gün vahid bir arxivdə saxlanılmır.Bəzi görüntülər köhnə VHS kasetlərindədir. Bəziləri MiniDV lentlərində, CD və DVD disklərdə və ya köhnə sərt disklərdə qalıb. Digər materiallar isə televiziya studiyalarında, dini qurumlarda və şəxsi arxivlərdə saxlanılır.Texnologiya dəyişdikcə köhnə daşıyıcıların oxunması çətinləşir və həmin videoların tamamilə itməsi riski artır.Digər mühüm məsələ orijinal görüntülərin qorunmasıdır.İnternetdə bir tədbirin yalnız üç və ya beş dəqiqəlik montaj edilmiş videosu yayımlana bilər. Halbuki həmin tədbirin iki saatlıq tam və xam çəkilişi gələcək tədqiqatçı üçün daha qiymətli mənbədir.Bu səbəbdən DiniArxiv yalnız hazır videoların deyil, mümkün olduğu hallarda xam çəkilişlərin və yüksək keyfiyyətli orijinal faylların da saxlanmasını vacib hesab edir.Video materiallar tarix, şəxs, məkan, tədbir və mövzu üzrə təsnif edildikdə onların gələcəkdə istifadəsi də daha asan olur.Məsələn, müəyyən bir alimin müxtəlif illərdə etdiyi çıxışları, müəyyən bir şəhərdə keçirilən Məhərrəm mərasimlərini və ya müəyyən dini mövzu üzrə hazırlanmış televiziya proqramlarını bir yerdə tapmaq mümkün ola bilər.Bu arxiv media istehsalçıları üçün də çox qiymətli mənbəyə çevrilə bilər.Sənədli film müəllifi tarixi görüntü axtararkən, televiziya əməkdaşı köhnə bir çıxışı tapmaq istəyərkən və ya sosial media üçün dini məzmun hazırlayan şəxs müəyyən görüntüyə ehtiyac duyarkən sistemli video arxivi böyük üstünlük yaradır.

Yekun

Bu gün çəkilmiş bir video sabah tarixi sənəd ola bilər.DiniArxiv video yaddaşımızın itirilməsinin qarşısını almaq və həmin görüntüləri gələcək nəsillər üçün qorumaq istəyir.Əlinizdə köhnə və ya yeni dini video materiallar varsa, onların arxivləşdirilməsində siz də iştirak edə bilərsiniz.